تجزیه‌وتحلیل نسبت، یک تحلیل کمی اطلاعات از صورت‌های مالی شرکت یا قیمت سهم است. نسبت‌ها، کلید تجزیه‌وتحلیل مالی هستند، چراکه برای ارزیابی و مقایسه یک شرکت با همتایانشان یا مقایسه با صنعت از این نسبت‌ها استفاده می‌شود.

نسبت‌ها علائم حیاتی برای اندازه‌گیری سلامت شرکت‌ها را فراهم می‌کنند، به سرمایه‌گذاران اجازه می‌دهند تا به جنبه‌های خاصی از وضعیت عملیاتی شرکت متمرکز شوند. به‌عنوان‌مثال ممکن است شرکتی سودآور باشد، اما مقدار یک نسبت خاص می‌تواند نشان دهد که، مدیریت موجودی عملکرد مناسبی نداشته است و یا شرکت با مشکل نقدینگی روبه‌رو است.

نسبت‌های مالی بسته به پارامتر اندازه‌گیری به دسته‌های مختلف تقسیم می‌شوند:

  • میزان فعالیت یا نسبت کارایی: این نسبت، کارایی عملیات شرکت را به‌طور روزانه یا موردی بررسی می‌کند، به‌طوری‌که این عملیات می‌تواند مدیریت موجودی، فروش، تولید، خدمات پس از فروش و یا سایر عملیات فرآیندی شرکت باشد. مثال‌هایی از این نسبت عبارت‌اند از؛ گردش موجودی انبار (هزینه فروش به موجودی) و گردش سرمایه (فروش خالص به سرمایه اولیه).
  • نسبت‌های نقدی: این نسبت‌ها میزان انعطاف شرکت در پرداخت تعهدات کوتاه‌مدت خود را نشان می‌دهد. مثال‌هایی از این نسبت عبارت‌اند از؛ نسبت فعلی (دارایی فعلی/بدهی فعلی) و نسبت سریع (دارایی فعلی + موجودی به بدهی فعلی).
  • نسبت‌های پرداخت: این نسبت‌ها میزان انعطاف‌پذیری شرکت در پرداخت تعهدهای بلندمدت و سطح بدهی‌ها را اندازه‌گیری می‌کنند. مثال‌های این نسبت عبارت‌اند از؛ (کل بدهی‌ها به‌کل دارایی‌ها) و نسبت اهرم مالی (کل دارایی‌ها به‌کل سرمایه).
  • نسبت سودآوری: این نسبت میزان توانایی شرکت در تولید سود و درآمد را نشان می‌دهد. مثال‌های این نسبت عبارت‌اند از؛ حاشیه سود خالص (درآمد خالص به درآمد) و بازگشت سرمایه (درآمد خالص/ارزش سهام).
  • نسبت ارزش‌گذاری: این نسبت‌ها برای ارزش‌گذاری سهام شرکت‌ها مورداستفاده قرار می‌گیرند و معمولاً؛ توسط تحلیل گران برای انتخاب موقعیت خرید، فروش یا نگهداری سهام شرکت مورداستفاده قرار می‌گیرند. مثال‌های این نسبت عبارت‌اند از؛ درآمد به ازای هر سهم (بیشتر بخوانید؛ فرمول محاسبه EPS چیست؟)

منبع: گروه مشاوران مالی سامان